ជីវប្រវត្តិបិតាស្ថាបត្យករកម្ពុជា វណ្ណ ម៉ូលីវណ្ណ

0
130

វណ្ណ ម៉ូលីវណ្ណ Vann Molyvann (កើតថ្ងៃទី 23 វិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩២៦- ស្លាប់នៅថ្ងៃទី 28 កញ្ញា ឆ្នាំ ២០១៧) គាត់ត្រូវគេអោយងារជា បិតាស្ថាបត្យករកម្ពុជា

កើតនៅរាមខេត្តកំពតនៅឆ្នាំ 1926  លោក វណ្ណម៉ូលីវណ្ណ បានទទួលអាហារូបករណ៍ទៅបន្តការសិក្សានៅប៉ារីស ប្រទេសបារាំងក្នុងឆ្នាំ 1946 ។  បន្ទាប់ពីរៀនច្បាប់បានមួយឆ្នាំ លោកបានប្តូរទៅជារៀនស្ថាបត្យកម្មនៅសាលាវិចិត្រសិល្បៈនៅប៉ារីស (Ecole Nationale Supérieure des Beaux-Arts) ។ គាត់បានសិក្សានៅស្ទូឌីយោ Arretche ហើយបានវិលត្រឡប់មក កម្ពុជា នៅឆ្នាំ 1956។​ ដោយទេពកោសល្យរបស់គាត់ខ្ពស់ គាត់ត្រូវបានតែងតាំងជាប្រធានកិច្ចការសាធារណៈ និងស្ថាបត្យករភ្លាមៗដោយសម្តេចតា នរោត្តម សីហនុ។

ក្នុងសម័យកាលនោះត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា “យុគសម័យមាស” គាត់បានកសាងនូវទីតាំងល្បីៗ ជាច្រើនដូចជាសាលសន្និសីទចតុមុខ ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី និងវិមានរដ្ឋសភានៅក្នុងរដ្ឋធានី។ លោកបានត្រួតពិនិត្យមើលការរចនា និងការសាងសង់ទីប្រជុំជនថ្មីដូចជាក្រុង Tioulongville (គីរីរម្យ) និងខេត្តព្រះសីហនុ (កំពង់សោម) និងផែនការទីក្រុងសំខាន់ៗដូចជាការអភិវឌ្ឍន៍តំបន់បាសាក់ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ដែលមានកន្លែងវប្បធម៌ជាច្រើនដូចជា មហោស្រពជាតិព្រះសុរាម្រិត និងអគារពិព័រណ៍។ គាត់ក៏បានរៀបចំស្ថានទូត និងពិព័រណ៍ជាច្រើនរបស់ប្រទេសកម្ពុជានៅបរទេសផងដែរ។

នៅឆ្នាំ 1962 លោក វណ្ណ ម៉ូលីវណ្ណ បានរចនាម៉ូត កីឡដ្ឋានជាតិដែលមានអាចផ្ទុកមនុស្ស 60,000នាក់ ដែលធ្លាប់ជាកន្លែងដែលមានតម្លៃបំផុតនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ពហុកីឡដ្ឋានសាងសង់តាមស្តង់ដារអូឡាំពិកជាកន្លែងធំបំផុតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ដំបូងឡើយត្រូវបានគេសាងសង់ឡើង ដើម្បីធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះកីឡាអាស៊ីឆ្នាំ 1963 តែត្រូវបានគេលុបចោល ហើយវាត្រូវបានសម្ពោធនៅឆ្នាំ 1964 ។ កីឡដ្ឋាននេះបានរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់ៗដូចជាហ្គេម GANEFO និងដំណើរទស្សនកិច្ចរបស់លោកប្រធានាធិបតីនៃប្រទេសបារាំងនៅឆ្នាំ 1966 ។

នៅឆ្នាំ 1970 សម័យសង្គមរាស្ត្រនិយមបានឈានដល់ទីបញ្ចប់  ជាមួយរដ្ឋប្រហារដែលដឹកនាំដោយឧត្តមសេនីយ៍ លន់ណុល។ គាត់បានផ្លាស់ទីលំនៅទៅប្រទេសស្វ៊ីស ជាមួយគ្រួសាររបស់គាត់។ គាត់បានបម្រើការងារនៅអង្គការមនុស្សធម៌ របស់អង្គការសហប្រជាជាតិអស់រយៈពេល 10 ឆ្នាំមុនពេលគាត់ត្រឡប់មកប្រទេសកម្ពុជាវិញនៅឆ្នាំ 1991 ដែលគាត់បានបំរើការងារជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីវប្បធម៌វិចិត្រសិល្បៈ ។ នៅឆ្នាំ 2008 គាត់បានបញ្ចប់និក្ខេបបទថ្នាក់បណ្ឌិតរបស់គាត់លើការអភិវឌ្ឍនិងការធ្វើផែនការនៃទីក្រុងអាស៊ីដែលមានឈ្មោះថាទីក្រុងសម័យទំនើបខ្មែរ ។

អាគាររបស់គាត់ជាច្រើនកំពុងស្ថិតក្រោមការគំរាមកំហែងដោយសារតែការអភិវឌ្ឍឡើងវិញ និងការទិញដីទំនេរ។ មហោស្រពជាតិដ៏សំខាន់របស់គាត់ និងអគារក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋមន្ត្រីត្រូវបានគេកំទេចចោលនៅឆ្នាំ 2008 ។  បរិវេណកីឡាជាតិត្រូវបានលក់ទៅឱ្យអ្នកអភិវឌ្ឍន៍ឯកជនក្នុងឆ្នាំ 2001 ដែលបានបំពេញប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រដ៏សំខាន់។

ចាប់ពីឆ្នាំ ១៩៥៥ ដល់ ១៩៧០ គាត់បានសំរេចការងារជិត ១០០ គំរោង ហើយអគារសំខាន់ៗមានដូចជា៖

ក្រុងភ្នំពេញ

មជ្ឈមណ្ឌលកីឡាជាតិ

ទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្រ្តី

វិមានរដ្ឋសភា

សាលសន្និសីទចតុមុខ

មហាវិទ្យាល័យបណ្តុះបណ្តាលគ្រូ

វិទ្យាស្ថានភាសាបរទេស (RUPP)

វិមានឯករាជ្យ

មហោស្រពជាតិ

ការអភិវឌ្ឍលំនៅដ្ឋានផ្នែកខាងមុខរបស់បាសាស

ខេត្តព្រះសីហនុ

ធនាគារជាតិនៃកម្ពុជានិងលំនៅដ្ឋានបុគ្គលិក

ក្រុមហ៊ុន SKD និងរោងចក្រ

ដកស្រង់ចេញពីគេហទំព័រ Wikipedia

Comments

comments